rn Monarchia stanowa - Historia świata, europy

Monarchia stanowa

•/ Monarchia stanowa to państwo, w którym władca ma ogromne kompetencje, ale jednak nie sprawuje władzy nieograniczonej. Pełni rolę ustawodawcy (wydaje prawa i ustanawia podatki), sam powołuje doradców i wykonawców swych decyzji, często osobiście dogląda spraw państwowych oraz wydaje wyroki jako najwyższy sędzia. To skupienie władzy w ręku monarchy w zasadniczy sposób odróżnia monarchię stanową od zainicjowanej w końcu XVII w. w Anglii monarchii konstytucyjnej, gdzie obowiązuje podział władzy między parlament, króla i niezawisłe sądy. Jednak to właśnie w średniowiecznej monarchii stanowej kształtowały się zalążki prawa konstyUicyjnego i pierwsze instytucje przedstawicielskie, jak parlament w Anglii, Stany Generalne we Francji, zjazdy możnych, rycerstwa, delegatów duchowieństwa i miast w Polsce (tzw. wiece z XIII i XIV w.). Władza monarchy była ograniczona przez przywileje wydane stanom, na jakie podzielone było feudalne społeczeństwo, instytucjom (np. klasztorom, uniwersytetom) oraz poszególnym rodzinom i osobom (nadania majątkowe i immunitety, czyli wyłączenia danego obszaru i jego mieszkańców spod nadzoru królewskiego w sprawach podatkowych i sądowniczych).

Dominacja monarchii stanowych przypada na czasy rozkwitu średniowiecza. Od XV w. ustrój państw w zachodniej Europie ewoluował w kiemnku monarchii absolutnej, w Polsce zaś ku rzeczypospolitej szlacheckiej.

Królowie Francji angażowali się w ruch krucjatowy. W drugiej wyprawie krzyżowej brał udział Ludwik VII, w trzeciej – Filip August. W XIII w. przywódcą krucjat był Ludwik IX Święty. Epoka Ludwika Świętego to okres gospodarczego i kulturalnego awansu Francji. Z początkiem XIV w., za panowania Filipa Pięknego, Francja przejęła od cesarstwa kontrolę nad papiestwem.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>